De Tweede Kamer debatteerde vorige week met waarnemend minister Van Hijum van VWS over het zorgverzekeringsstelsel. Centraal in het debat stonden de voorgenomen halvering van het eigen risico per 2027 en de financiering van het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA). Gisteren (25 juni) stemde de Kamer over de moties die tijdens het debat zijn ingediend.
Halvering eigen risico onder vuur
De verlaging van het eigen risico naar €165 moet volgens het kabinet de zorg toegankelijker maken, vooral voor mensen met lage inkomens of chronische aandoeningen. Maar de Raad van State is kritisch: het voorstel zou ongericht, ineffectief en zelfs schadelijk zijn voor kwetsbare groepen.
“Het is beter ten halve gekeerd dan ten hele gedwaald,” vindt Krul (CDA), die oproept de voorbereidingen voor het wetsvoorstel te stoppen. Paulusma (D66) stelt voor het eigen risico alleen voor chronisch zieken en lage inkomens te verlagen, terwijl de vrijvallende middelen deels naar defensie zouden kunnen gaan. Die suggestie leidt tot felle reacties: “Zorggeld hoort niet in tanks te eindigen,” aldus El Abassi (DENK).
Voor Bushoff (GroenLinks-PvdA) gaat het vooral om de gevolgen voor mensen met een Wajong-, WAO- of WIA-uitkering: “Deze mensen dreigen er zelfs op achteruit te gaan, ondanks de verlaging van het eigen risico.” Hij pleit daarom voor gericht beleid en extra bescherming voor deze groep.
Minister Van Hijum erkent de zorgen, maar verdedigt het voorstel. Tegelijk zegt hij toe om in een nadere kabinetsreactie op het advies van de Raad van State uitgebreid op de kritiek in te gaan. Diverse moties die zijn ingediend tijdens het debat werden daarom door de minister als “ontijdig” bestempeld. Dit betekent dat de minister die moties nu nog niet op hun plaats vindt.
Het AZWA
Het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA) hangt samen met het eigen risico. Volgens De Korte (NSC) moet het akkoord hoe dan ook doorgaan, met financiële garanties. “Maar kiest NSC dan voor het akkoord, of voor het verlagen van het eigen risico?” vraagt Paulusma scherp. NSC blijft vaag: “Voorlopig is het én-én.”
De minister benadrukt dat als het eigen risico wordt aangepast of geschrapt, er geen gegarandeerde dekking meer is voor het AZWA. Hij vraagt de Kamer om “politieke consistentie” richting de onderhandelende zorgpartijen.
Andere voorstellen
Naast het eigen risico kwamen ook andere onderwerpen aan bod:
- Fysiotherapie: Dijk (SP) wil een noodplan, een minimumtarief en opname van chronische behandelingen in het basispakket. De minister noemt dit voorlopig “ontijdig”.
- Kinderbrillen: SP wil een tijdelijke vergoeding, omdat veel kinderen nu zonder bril naar school gaan. De minister verwijst naar lopend onderzoek.
- Kraamzorg: De SP wijst op grote tekorten. Een motie voor betere tarieven wordt nog overwogen.
- MRSA-behandeling: Bushoff wil deze uitsluiten van het eigen risico, maar de minister wil eerst nader onderzoek via het RIVM.
Moties
Verschillende moties waren tijdens het ontraden of beoordeeld als ontijdig door de minister, zoals de motie om de voorbereiding van het halveren van het eigen risico te stoppen of de kinderbrillen tijdelijk te vergoeden. Over de overige moties werd woensdag 25 juni gestemd. De volgende moties zijn aangenomen door de Tweede Kamer:
Motie over inzicht in financiële barrières bij MRSA-behandeling
Tweede Kamerlid Julian Bushoff (PvdA/GL) diende een motie in waarin de regering wordt verzocht in kaart te brengen hoeveel mensen om financiële redenen afzien van behandeling tegen MRSA. De motie beoogt inzicht te krijgen in eventuele drempels in de toegang tot deze zorg, met als doel beleid hierop aan te passen. De motie is aangenomen.
Motie over afronding van het AZWA
Kamerlid De Korte (NSC) riep in een motie op om met zorg- en welzijnspartijen op korte termijn te komen tot een afronding van het Aanvullend Zorg- en Welzijns Akkoord (AZWA). De Kamer heeft de motie aangenomen.
Motie over noodplan fysiotherapie
Jimmy Dijk (SP) diende een motie in waarin hij de regering oproept met een noodplan fysiotherapie te komen. Doel is om de toegankelijkheid van fysiotherapeutische zorg te waarborgen, gezien signalen van afnemende beschikbaarheid. De motie is aangenomen.
Motie over behoud van kraamzorg in Nederland
Tweede Kamerleden Jimmy Dijk (SP) en Nicolien Dobbe (SP) vroegen in een motie om maatregelen te treffen om de kraamzorg in Nederland te behouden. Dit naar aanleiding van zorgen over de beschikbaarheid en instroom in de sector. De motie is aangenomen.
Motie over niet verhogen van de zorgpremie
Kamerlid El Abassi (DENK) diende een motie in die de regering oproept de zorgpremie niet te verhogen. Dit om de zorg betaalbaar te houden voor burgers, met nadruk op mensen met lagere inkomens. De motie is aangenomen.
Motie over gerichte steun voor lage inkomens
El Abassi (DENK) diende ook een motie in waarin hij pleitte voor gerichte maatregelen die mensen met lage inkomens daadwerkelijk helpen om hun zorgkosten te dragen. De Kamer heeft de motie aangenomen.
Motie over betaalbare zorgverzekering voor iedereen
Een derde aangenomen motie van El Abassi (DENK) roept op om alles op alles te zetten om de zorgverzekering voor iedereen betaalbaar te houden. De motie onderstreept het belang van toegankelijkheid van zorg voor alle inkomensgroepen. De motie is aangenomen.
Motie over vergoeding kinderbrillen uit basispakket
Kamerleden Jimmy Dijk (SP) en Julian Bushoff (PvdA/GL) dienden een gewijzigde motie in die de regering verzoekt om kinderbrillen tijdelijk vanuit het basispakket te vergoeden, zolang er nog geen structurele oplossing is. De motie is aangenomen.
Motie over bescherming chronisch zieken en lage inkomens
In een andere gewijzigde motie, eveneens van Bushoff (PvdA/GL) en Dijk (SP), wordt de regering verzocht geen stappen te zetten die ertoe leiden dat chronisch zieken en mensen met lage inkomens er financieel op achteruitgaan. De motie werd door de Kamer aangenomen.