Opnieuw brengen nieuwe regels structureel hogere kosten met zich mee. Daarnaast is de kwaliteit van wet- en regelgeving de afgelopen jaren verder verslechterd vanuit regeldrukperspectief. Dat rapporteert het ATR (Adviescollege toetsing regeldruk) in haar jaarverslag van 2023. Ondanks de roep vanuit de politiek om minder regeldruk blijft de aandacht voor dit probleem schaars bij de voorbereiding van nieuwe wet- en regelgeving. De trend van eerdere jaren zet daarmee door.

Kostenstijging vooral bij bedrijven

Nieuwe regels die vorig jaar zijn voorgesteld brengen opnieuw een flinke kostenstijging met zich mee voor bedrijven en burgers. De nieuwe regels zouden in 2023 gepaard gaan met €275,4 miljoen aan structurele kosten en €530 miljoen aan eenmalige kosten, gebaseerd op berekeningen van alle ministeries. Het gaat hierbij niet om belastinggeld, maar om kosten van bijvoorbeeld extra werkuren.

Professionals

Bij professionals is, in tegenstelling tot de cijfers bij bedrijven en burgers, een daling van de structurele regeldruk zichtbaar. Deze daling is becijferd op € 19,2 miljoen. De grootste daling volgt uit de Wijziging van het Besluit elektronische gegevensuitwisseling in de zorg (Wegiz). Door meer gegevens uit te wisselen is het mogelijk om structureel € 48,3 miljoen te besparen voor professionals.

Meer onvoldoendes dan voldoendes

Volgens het ATR moet wetgeving tegenwoordig snel tot stand komen of worden gewijzigd. Drie jaar geleden heeft de Raad van State herhaaldelijk aanbevelingen gedaan om meer ruimte te creëren voor tegendruk en evaluatie, maar dit was in 2022 en ook in 2023 nog niet merkbaar. In 60 procent van de gevallen gaf het adviescollege vorig jaar het advies ‘niet indienen’ of ‘niet indienen, tenzij’, omdat de onderbouwing van regelgeving onvoldoende voor de wetgever was om tot goed afgewogen besluitvorming te komen.

Europa

Een belangrijke bron van regeldruk voor Nederland is Europese regelgeving. Het is voor Nederlandse bedrijven en organisaties over het algemeen het minst belastend als de Europese regelgeving nauw aansluit bij de nationale wettelijke kaders. Volgens het ATR is het daarom beleidsmatig van belang om die aansluiting in een zo vroeg mogelijk stadium van het Europese wetgevingsproces te bewerkstelligen.

Nieuw kabinet

Volgens het ATR had in het regeerakkoord op hoofdlijnen meer ruimte moeten zijn voor beleidsopties die de regeldruk niet onnodig vergoten. Daarnaast is een herziening van het besluitvormingsproces over nieuwe regelgeving noodzakelijk. Als daar geen effectieve waarborgen in zullen worden aangebracht zal de regeldruk blijven toenemen.

Bekijk hier het jaarverslag van het ATR: ATR jaarverslag 2023: kwaliteit nieuwe wetgeving verder verslechterd – ATR (atr-regeldruk.nl)