De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) heeft vorige week haar werkplan voor 2024 gepubliceerd en informeert hiermee de Tweede Kamer, het zorgveld en burgers over haar aandachtspunten dit jaar. Belangrijke uitgangspunten voor de IGJ in 2024 zijn waardegedreven zorg, samenwerking rondom de patiënt, de juiste zorg op de juiste plek, focus op gezondheid in plaats van ziekte en het leveren van zorg in een prettige werkomgeving. De IGJ ziet zichzelf als een belangrijke speler in deze beweging. Wij lichten in dit artikel een aantal onderwerpen uit die relevant zijn.

Toezicht onder druk

De IGJ constateert in het werkplan dat de vraag naar zorg blijft groeien door vergrijzing. Het huidige zorgstelsel staat onder druk en in sommige gevallen leidt dit tot moeilijke keuzes en concessies, zoals wachtlijsten en beperkingen in het zorgaanbod. De IGJ stimuleert zorgaanbieders om over eigen grenzen te kijken en samen te werken. De IGJ geeft daarnaast ook ruimte binnen de norm om het anders te doen.

Ondanks alle inspanningen lukt het sommige aanbieders niet meer om goede zorg of jeugdhulp te bieden. De IGJ signaleert situaties waarin alles gedaan is, maar de noodzakelijke kwaliteit niet behaald kan worden omdat er factoren meespelen die buiten de eigen invloedsfeer liggen. Er is dan sprake van overmacht.

De taak van de IGJ blijft om een grens te trekken als de kwaliteit of veiligheid van zorg onvoldoende is. De inspectie zal knelpunten agenderen door doorlopend onderzoek en rapportage, en spreekt ook andere partijen aan om bij te dragen aan oplossingen. In het toezicht legt de IGJ hierbij de focus op goed werkgeverschap, samenwerking in netwerken en ketens, inzet van technologie, en vormen van taakherschikking, inclusief de inzet van informele zorg.

Digitale zorg

In 2023 is de IGJ een programma gestart om het toezicht op digitale zorg in te bedden in de IGJ-organisatie. Naast de voordelen die digitale zorg heeft voor de zorg, brengt het ook risico’s met zich mee, zoals risico’s voor informatiebeveiliging en bedrijfscontinuïteit. In 2024 zet de inspectie het bestaande toezicht op digitale zorg bij zorgaanbieders en fabrikanten voort en breidt dit verder uit. Ook brengt de IGJ in samenwerking met het ministerie van VWS (nieuwe) wettelijke vereisten tijdig onder de aandacht van het zorgveld.

Integere bedrijfsvoering

De IGJ blijft zich in 2024 inzetten om zorgverwaarlozing als gevolg van niet-integere bedrijfsvoering en fraude door zorgaanbieders terug te dringen. Hierbij wordt samengewerkt met Taskforce Integriteit Zorgsector (TIZ).

In dit kader heeft de IGJ in 2023 een actieve bijdrage geleverd aan het zogeheten barrièremodel ‘complexe juridische structuren’ van de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) en is er gewerkt binnen het project ‘Zicht op zorgaanbieders’. In 2024 zal de IGJ aandacht besteden aan het intern verder ontwikkelen van het toezicht op integere bedrijfsvoering en zorgverwaarlozing. Zo werkt de IGJ bijvoorbeeld samen met het Openbaar Ministerie in de aanpak van diploma- en VOG-fraude en met de NZa in een onderzoek naar ketens van huisartsenzorg.

Kernpunten voor zorgaanbieders, zorgorganisaties en professionals

De IGJ signaleert in de eerstelijnszorg de krapte op de arbeidsmarkt. Hierbij wil de IGJ benadrukken dat zij verwachten dat het zorgveld anticipeert op arbeidsmarktontwikkelingen en zoekt naar innovatieve oplossingen. Het zorgveld kan verwachten dat de IGJ ruimte en vertrouwen geeft om het werk anders te organiseren.

Daarnaast vindt de IGJ samenwerking en netwerken belangrijk. Hierbij legt zij de nadruk op de noodzaak voor de eerstelijnszorg om meer samen te werken, niet alleen binnen hun eigen praktijken, maar ook met andere zorgverleners en instanties. Het toezicht hierop wordt ook nadrukkelijker verscherpt.

Tot slot zette de IGJ zich in 2023 in voor digitale vernieuwing, bijvoorbeeld op het gebied van de informatiebeveiliging in ziekenhuizen. In 2024 zal de IGJ het toezicht op digitale zorg voort zetten en verder uitbreiden.  Daarnaast zal zij net als in 2023 zorgverleners stimuleren om hun kennis op dit terrein te vergroten en actueel te houden.

Lees hier het hele werkplan: Werkplan 2024 | Jaarplan | Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (igj.nl)