Minister van VWS Fleur Agema (PVV) heeft in een brief aan de Tweede Kamer laten weten dat ze geen verbod zal instellen op private equity in de zorg. Ook keert zij zich tegen het verbieden van winstuitkeringen. Haar standpunt is opvallend, gezien haar eerdere felheid als Kamerlid tegen private equity.
Juridisch onhoudbaar
Volgens Agema is een verbod op private equity en excessieve winstuitkeringen juridisch onhoudbaar. Met een dergelijk verbod verdwijnt volgens haar ook de prikkel tot innovatie en doelmatigheid. Bovendien grijpt het in op het eigendomsrecht en dat tornt aan de rechtszekerheid van zorgaanbieders die nu wel winst mogen uitkeren. Wel schrijft ze dat ze tegen excessieve winstuitkeringen is, en zich zal inzetten om dit aan te pakken zonder een algeheel verbod in te voeren.
Niet-integere zorgaanbieders aanpakken
Agema wil daarom voortbouwen op de aanpak van niet-integere zorgaanbieders. Zij wil dit doen door het voortzetten en op onderdelen aanscherpen van het in voorbereiding zijnde wetsvoorstel Wet integere bedrijfsvoering zorg- en jeugdhulpaanbieders (Wibz). De bedoeling is dat onder andere basisvoorwaarden aan winstuitkeringen in de zorg en jeugdhulp worden voorgesteld, extra weigerings- en intrekkingsgronden ten aanzien van de Wtza-vergunning worden opgenomen, en de mogelijkheid tot het toetsen van toetredende zorgaanbieders wordt verstevigd.
NSC-motie
Ook meldt Agema dat een motie van NSC-Kamerlid Daniëlle Jansen niet uitvoerbaar is. Jansen vroeg de minister om inzichtelijk te maken in hoeverre zorgorganisaties excessieve vergoedingen betalen aan moederbedrijf voor geleverde goederen of diensten. Dit is een manier om de kas te spekken van het moederbedrijf zonder expliciet winst uit te keren. Maar deze transacties zijn niet zichtbaar in de jaarrekeningen van ondernemingen, waardoor ze niet in kaart kunnen worden gebracht. Het tweede onderdeel van de motie wordt wel meegenomen door de minister. Dat ziet toe op het geven van meer instrumenten aan toezichthouders om op te treden tegen financiële constructies die het huidige verbod op winstuitkering ontwijken. Dit zal zij verwerken in het wetsvoorstel Wibz. Hiermee zou kunnen worden beoogd om het eerste deel van de motie in de toekomst wel uitvoerbaar te maken.
Hoe verder?
Met haar standpunt volgt Agema de koers van oud-minister Helder, die eveneens afzag van een verbod op private equity. Hoewel een verbod dus van de baan lijkt, zou Agema ervoor kunnen kiezen om private equity in de toekomst zodanig te beperken, via bijvoorbeeld de Wibz, dat het de facto onmogelijk wordt.
Eerder was wel een Kamermeerderheid voorstander van een centraal register voor private equity partijen in de zorg. Voormalig VWS-staatssecretaris Maarten van Ooijen liet echter weten niets te voelen voor zo’n register. Het is onduidelijk hoe dit kabinet hier tegenaan kijkt.
